Mendeley Workshop and Training Files

Mendeley Training for International Graduate Students

27.12.2016, Tuesday

15:00 – 17:00

İstanbul Aydın University

Florya Campus

O Block 11401

Workshop Files

Dönemsellik İlkesi

Çok detaylı anlatım istiyorsanız birçok kıymetli muhasebe kitabından okumanız mümkündür, ben konuyu rahmetli Süleyman Demirel’den bir alıntıyla özetleyeceğim.

Dünün güneşiyle bugünün çamaşırı kurumaz.

Evrakları kim, nasıl girmeli? 

Cevabı basit: bilgisayarın bizzat kendisi girsin, ilgili hesaplara kayıtları da yine bilgisayar atsın. Hayal ürünü olan bir şey söylemiyorum ki. Faturanın üstünde girişi için gerekli olan bilgiler yok mu? Hele de e-faturada. İşleme ait bütün detayların yazılı olduğu bir faturayı bilgisayar kaydetsin. Bundan 8 yıl önce stajerliğim sırasında şimdi size anlattığım fikri ERP danışmanlığı yapan bir arkadaşıma söylemiştim. “Saçmalama öyle bir şey yapılamaz, sen dahil yapılsa kaç kişi işsiz kalır” diye cevap vermişti.

Oysa ben muhasebeciyim, benim işim evrak girmek değildir. Türkçe’de tam karşılığı olmasa da evrak girmek “bookkeeper”ın görevidir, oysa ben “accountant”ım. Yani benim işim evrakları girmek değildir, danışmanlık yapıyorsam ise şirketin gidişatı hakkında yönetime raporlar sunmak veya denetim hizmeti sunuyorsam iç kontrol sistemlerini analiz etmek ve şirketin finansal tabloları görüş bildirmektir. Oysa ne yazık ki ülkemizde ruhsatlı, ruhsatsız her muhasebeci kendini evrakçıbaşı zanneder.

e-fatura kabul ancak evrakları sisteme göstererek veri girişi yapılamaz diyenlere iki tane akıllı telefon uygulaması tavsiye edeceğim: Wave ve Xero. Ücretsiz üyelikleri bulunan hatta kendi içinde veri paylaşabildiğiniz bu iki muhasebe uygulamasını deneyin. Bence her ikisi de başlangıç noktasında olsalar da fotoğrafını çektiğiniz fişleri sisteme yükleyebiliyorlar. İşyeri ismi Türkçe olsa bile birkaç küçük hatayla ismi algılayıp tutarı ve tarihi sisteme doğru olarak aktarabiliyorlar. Sizin ise tek yapmanız gereken gider ve ödeme türlerini seçip evraka onay vermek.

Bundan 10 yıl sonra ülkemizde muhasebe defter tutmaktan çıkıp denetim yapmaya dönecektir, hazır olmak için yeni fikirlere açık olmakta hatta mobil uygulamalara yatırım yapmakta büyük fayda var.

Sabahattin Ali ve “hile üçgeni”

wp-1480617965817.jpgİstanbul Üniversitesi’ndeydik bugün, Uluslararası Suistimal İnceleme Uzmanları Derneği’nin (ACFE Türkiye) düzenlediği Suistimal Farkındalık Semineri: Üniversite Buluşmalarını dinlemek üzere. Değerli akademisyenlerin paylaştığı bilgiler ve meslek mensuplarının anlattığı deneyimleri seminerin son derece bilgilendirici ve eğlenceli geçmesini sağladı. Muhasebe mesleğinin defter tutup beyanname verme döngüsünden kurtulduğunu görmek bir de öğrencilerin yoğun katılımı çok mutlu etti beni. Ancak her ne kadar eğlenceli geçtiğini söylesem de eğlencinin esas sebebi “güleriz ağlanacak halimize” noktasında olmamız. İç kontrol mekanizması oluşturulmamış veya geliştirilmemiş, yetki-sorumluluk çizgileri belirlenmemiş şirketlerin ulusal ekonomide yarattığı görünmez zararları fark etmemiz ve çözüm odaklı politikalar geliştirmemiz gerekiyor.

Konuşmacıları dinlerken son zamanlarda farklı anlaşılmış bir eseriyle hatırladığımız Sabahattin Ali’nin “İçimizdeki Şeytan” romanı aklıma geldi. Çalışan suistimalleri ve hile üçgeni konusunda vak’a analizi yapılabilecek kadar detaylı bir anlatım yapıyor Sabahattin Ali. Ömer ile Veznedar Hafız Efendi arasında geçen konuşmayı okuduğunuzda bir insanı yoldan çıkartan sebeplere bulduğu bahaneleri öylesine güzel anlatıyor ki denetim kitaplarında alıntı yapılacak kadar içine işliyor konunun. Sabahattin Ali’nin Türk edebiyat klasiklerinden biri olan eserini okumadıysanız bugüne kadar vesile olabilirim umudundayım. Ancak kitaptan benim son derece eğlenerek okuduğum bir kısmı paylaşmak isterim.

“Tevekkeli değil, Beyazıt’tan gönderdiğimiz mektuplar Eminönü’ne kırk sekiz saatte varıyor. Senin gibi gayretli memurlar sağ olsun.”

Ömer gayet sakin cevap verdi:

“Benim mektuplarla alakam yok. Ben muhasebedeyim. Akşama kadar defter dolduruyorum. Akşamları da ara sıra veznedara yardım ediyorum. Para saymak tatlı bir şey Nihatçığım.”

Nihat birdenbire canlanmış gibi:

“Enteresan şey…” dedi. “Umumiyetle para enteresan bir şeydir zaten. Çok kere cebimden bir lira alır, önüme koyarak onu saatlerce seyrederim. Hiçbir fevkaladeliği yok. Birtakım hünerli çizgiler, tıpkı mektepler deki resmi hattîn vazifeleri gibi. Belki biraz daha ince ve karışık… Sonra bir resim. Birkaç satır muhtasar yazı ve bir iki imza… Üzerine biraz fazla eğilince insanın burnuna ağır bir yağ ve kir kokusu da vurur. Fakat ne muazzam şeydir bu kirli kâğıt azizim, bir düşün!

İSMMMO Eğitimi

Hazır yılı kapatmaya hazırlanıyorken İSMMMO’nun geleneksel dönem sonu muhasebe işlemleri eğitimini kaçırmak olmaz hele de konuşmacı kadrosu böylesine iyiyken.

Tarih: 06.12.2016

Saat: 13:30 – 17:00

Eğitim Merkezi: Grand Cevahir Hotel and Convention Center

Afiş için tıklayınız

Rezervasyon için tıklayınız

Fincanın etrafı sarı

Okuduğum mahkeme kararlarını okudukça ağlarım, sızlarım ben zarı zarı

1. Amortisman giderinin tanınması için kullanıma hazır olmasına gerek olmadığını belirten kararlar. Bilirkişiler galiba maliyet ve gider arasında fark olmadığını sanıyor. Çok basit bir örnekle mırazı izah edeyim:

Çok susamıştım, bakkala gittim. 1 litre su aldım, ödemesini yaptım ancak şişeden 1 yudum su içmedim. Benim susuzluğum geçti mi? Maliyet ve gider arasındaki fark bu kadar barizdir.

2. Geçmiş döneme ait denetçi atanabileceğini iddia eden ve denetimde çığır açan karar. Hem denetime tabi olduğunuzu bilmiyordunuz hem de hokus pokuslarınıza imza atacak birini istiyorsunuz. Karar her ne kadar yönetim kurulunun sorumluluğunun devam ettiğini belirtse de bu imzayı atmaya hazır meslektaşlarımız yoktur ümidini taşıyorum.

Necip Fazıl’dan

Sana alçak diyemem;

Çünkü alçak da bir seviye belirtir,

Sen çukursun çukur.

Net Gerçekleşebilir Değer ve TMS 2

Doç. Dr. Kadir Dabbağoğlu ile yaptığımız hararetli bir beyin fırtınasının ardından sabrı ve fikrileri için teşekkürü borç bilirim.

TMS 2’ye göre bir stoğun net gerçekleşebilir değerinin (NGD, satış fiyatından satmak için gerekli maliyetler düşülerek hesaplanır) maliyetinden düşük olması durumunda ilgili stok kalemleri için değer düşüklüğünün hesaplanması gerekir. Bu aşamada iki önemli noktaya değinmem lâzım

  1. Satış fiyatı ürünün “nakit” satış fiyatıdır. Yani vadeli fiyat üstünden değer düşüklüğüne karar verilemez.
  2. Vadeli fiyatın nakit fiyata dönüştürülmesinde iç kazanç oranının (internal rate of return) kullanılması gereklidir.

Nakit fiyat üstünden değer düşüklüğünü her bir stok kalemi için hesapladıktan sonra kapsamlı kâr zarar tablosuna yansıması için yapılması gereken kayıtlarda Türkçe muhasebe kitaplarıyla hem fikir olmadığım bir nokta var; o da değer düşüklüğü için “654 Karşılık Giderleri”nin tercih edilmesi. Karşı çıkmamdaki esas noktada ise desteğimi “Kavramsal Çerçeve”den (2010, A4 ve NÖ4) alıyorum ve stok maliyetini ilgilendiren bir tahmin değişikliği “brüt kar”ın içinde yer almalı görüşündeyim:

  1. Net Gerçekleşebilir Değerin düşüklüğünden kaynaklı bir gider faaliyet karına etki etmesi şirketin performansı hakkında yanıltıcı bilgi verir.
  2. Brüt karın şişirilmesi bilginin niteliksel kalitesini düşürür.

Ayrıca TMS 2, paragraf 34’ten doğrudan alıntı yapacağım:

Net gerçekleşebilir değerin artışından dolayı iptal edilen stok değer düşüklüğü karşılık tutarı, iptalin gerçekleştiği dönemin tahakkuk eden satış maliyetini azaltacak şekilde muhasebeleştirilir.

Standart kendisinden de anlaşılacağı üzere net gerçekleşebilir değerdeki düşüklüğün iptalinin “brüt kar”ı arttırması gerekirken, net gerçekleşebilir değerdeki düşüklüğünün “faaliyet kar”ına etki etmemesi gerekir.

Stokların alımının,satışının ve değer düşüklüğünün hesaplanması ve muhasebeleştirilmesi farklı senaryolarla aşağıdaki linkte sunulmuştur. Örnekleri hazırlarken Tek Düzen Hesap Planında mevcut olan hesapların yerine uygun olduğunu düşündüğüm isimlerle boş kodlar kullanılmıştır. Faydalı olması dileğiyle.

2016 11 01 – Stok Değerleme Örneği

Teorik aşçılığa hayır!

Bir aşçılık okulu mezunu düşünün, birincilikle ve 4 ortalama ile bitirmiş okulunu. Kendisini işe almak için bir merakla mezun olduğu okulun müfredatını incelemeye başladınız. Bütün dersler teorik, dönem ve yaz stajları hak getire. Bir diğer deyişle öğrenci mutfakta yemek pişirmeden aşçı olmuş. İşin kötüsü müfredatı hiç incelememiş bir işveren ile yeni mezun kardeşimiz ücret pazarlığına giriştiklerinde 2001 Nobel Ödüllü bir iktisat makalesi ortaya çıkacak. Transkript ve diplomayı baz alarak kafalarında ücret seviyesi belirleyen iki taraf anlaşacak ve akademik olarak başarılı olan kardeşimiz işe başlayacak.

Mutfaktaki ilk gününde sosları ve baharatları tanımadığı için yaptığı yemek hiçbir şeye benzemeyecek. Teorik aşkının yaptığı kötü yemekler sebebiyle restoran bir süre zarara uğrayacak ve daha deneyimli aşçılar ona baharatlar, soslar arasındaki farkları anlatmaya çalışırken işlerini aksatacaklar. Yeni mezun kardeşimiz bütün bu koşuşturmacanın içinde aldığı onca teorik bilginin ispatı olan 4 ortalama ile şirkete hiçbir katkısının olmadığını göremeyecek.

Oysa lisans öğretimi boyunca mutfağa girip soğan kesseydi, baharatları koklamaya, et pişirseydi yaptığı her yanlıştan işin doğrusunu ve o sistematiğe yıllarını vermiş birinden de kestirme yollarını öğrenebilirdi. Türkiye’de muhasebe eğitiminde yaşanan en büyük sorun bilgisayarsız muhasebeci yetiştirme çabasıdır. Bugün hâlâ bilgisayar dersi olarak giriş seviyesinde verilen derslerin üstüne hiçbir yazılım bilgisi eklenmeden mezun oluyor müstakbel meslektaşlarımız. 

Amortisman: Suyu bulandıralım biraz

Başlamadan: Fikirleri ve beyin fırtınası için Doç. Dr. Kadir Dabbağoğlu’na sonsuz teşekkürler.

Bir maddi duran varlığa (MDV) uygulanacak amortisman yöntemi TMS 16’da açıkça ortaya konmuştur: Kullanılan amortisman yöntemi, varlığın gelecekteki ekonomik yararlarına ilişkin olarak işletme tarafından uygulanması beklenen tüketim modelini yansıtır (par. 60). İlke temelli olması sebebiyle de finansal tablo hazırlayana varlık ömürlerini sabitlememiştir: Bir varlığın kalıntı değeri ve yararlı ömrü en azından her hesap dönemi sonunda gözden geçirilerek, beklentilerin önceki tahminlerden farklı olması durumunda, değişiklik(ler) “TMS 8 Muhasebe Politikaları, Muhasebe Tahminlerindeki Değişikler ve Hatalar” Standardı uyrınca muhasebe tahmininde değişiklik olarak muhasebeleştirilir.  (par. 51) Otomobil veya bilgisayar ise kesin 5 yıldır gibi bir ömür standartlarda belirtilmediği gibi TMS 16’ya göre amortisman kıst olarak hesaplanır. Satın alım fiyatı ve faaliyete geçirilmesi katlanılan yapılan işleri MDV’nin toplam maliyetini oluşturur, fayda ömrünün sonunda ise hurda değeri ile dönen varlıklara aktarılır. MDV’nin toplam maliyeti ile hurda değeri arasındaki fark ise amortisman tabi tutarıdır. Üç farklı amortisman yönteminden birini tercih edebilir finansal tablo hazırlayan:

  1. Sabit amortisman*
  2. Azalan bakiyeler
  3. Üretim adedine göre

Continue reading “Amortisman: Suyu bulandıralım biraz”